Jubileusz 170-lecia Kalwarysjkiej Orkiestry Dętej

W niedzielę  Miejska Orkiestra Dęta z Kalwarii Zebrzydowskiej świętowała Jubileusz 170-lecia działalności.

O godz. 17.00 w Bazylice Matki Bożej Anielskiej odprawiono Mszę św. pod przewodnictwem Kustosza Sanktuarium O. Konrada Cholewy, którą sprawowano w intencji żyjących i zmarłych muzyków współtworzących to wyjątkowe dzieło.

Po Eucharystii odbył się krótki jubileuszowy koncert w wykonaniu kalwaryjskiej Orkiestry.


Miejska Orkiestra Dęta Kalwarii Zebrzydowskiej - historia

Miejska Orkiestra Dęta Kalwarii Zebrzydowskiej, obchodząca w tym roku jubileusz 170 lecia istnienia jest jedną z najstarszych amatorskich orkiestr dętych nie tylko w Polsce, ale również w Europie. Jako ciekawostkę należy podać fakt, że uznawana nieoficjalnie za najstarszą orkiestrę dętą w Europie - Górnicza Orkiestra Dęta Kopalni Soli z Wieliczki - została założona w 1830 roku, czyli tylko 17 lat wcześniej niż powstał pisemny statut sporządzony przez Kustosza kalwaryjskiego klasztoru O. Moslera, gdzie znajdują się zapisy o istnieniu przyklasztornej orkiestry dętej składającej się z kapelmistrza i 18-tu członków. Rok 1847 r., jako rok pierwszej pisemnej wzmianki o kalwaryjskiej orkiestrze, uznany został za moment powstania tej orkiestry, choć ta musiała istnieć już wcześniej. W r. 1671 bowiem Marianna Zebrzydowska, wdowa po Michale Zebrzydowskim, zapisała klasztorowi znaczną sumę pieniędzy na uświetnianie uroczystości pogrzebu i tryumfu Matki Bożej. Zobowiązała również klasztor o postaranie się m.in. o orkiestrę. Trudno przypuszczać, aby klasztor woli fundatorki nie wypełniał. Dlatego istnieje duże prawdopodobieństwo, że orkiestra powstała znacznie wcześniej i być może jest nawet starsza niż orkiestra z Wieliczki.

Cała historia Kalwaryjskiej Orkiestry Dętej jest bardzo bogata i została dobrze udokumentowana w wydanej z okazji 160-cio lecia istnienia orkiestry książce pt. „Dzieje Kalwaryjskiej Orkiestry Dętej", autorstwa jednego z członków orkiestry. Dziś warto wspomnieć, że pierwszym znanym z imienia i nazwiska kapelmistrzem był mieszkaniec Bugaja kalwaryjskiego - Józef Gasiński, który był wykształconym w armii austriackiej wojskowym muzykiem. Jego ojciec Władysław i żyjący wnuk Wojciech Gasiński byli również kapelmistrzami tej orkiestry. Wkład rodziny Gasińskich w pracę w kalwaryjskiej orkiestrze dętej było ogromny. Ojciec Józef, syn Władysław oraz żyjący wnuk Wojciech prowadzili ją łącznie przez prawie 80-lat. Dzięki zaangażowaniu kolejnych kapelmistrzów orkiestra jedyną przerwę w swojej 170-cio letniej działalności miała w czasie II wojny światowej. Po II wojnie światowej ze względu na trudną sytuację lokalową oraz polityczną kalwaryjska orkiestra z orkiestry przyklasztornej stała się miejską orkiestrą miasta Kalwarii. Jednak nawet w tych trudnych politycznie czasach, jak wspominał ówczesny kapelmistrz orkiestry - śp. Jan Kłącz, lokalne władze nie sprzeciwiały się zbytnio występom orkiestry na uroczystościach kościelnych.

Od czasów powojennych Kalwaryjska Orkiestra Dęta jest związana z Urzędem miasta Kalwarii, dzieląc swój czas pomiędzy występy związane z uroczystościami państwowymi i kościelnymi. W swojej długiej historii orkiestra miała okazję koncertować w wielu miastach w kraju i za granicą: m.in. w niemieckim Hameln, we Lwowie, w Wiedniu oraz w Lewoczy na Słowacji. Wielkim przeżyciem dla kalwaryjskich muzyków było możliwość witania i żegnania dwóch kolejnych papieży w Kalwarii podczas ich pielgrzymek do Polski. W 2002 r. orkiestra pod batutą kapelmistrza Mariana Górkiewicza witała i żegnała Papieża Jana Pawła II, a w 2006 pod batutą Karola Piątka grała dla Papieża Benedykta XVI.

W swoim napiętym harmonogramie uroczystości kościelnych i państwowych orkiestra znajduje czas, aby przygotować się i brać udział w konkursach orkiestr dętych. Jednym z ostatnich sukcesów orkiestry jest zajęcie w 2015 r. III miejsca w konkursie Echo Trombity, który odbył się w Polance Wielkiej. III miejsce dało kalwaryjskiej orkiestrze kwalifikację do małopolskiego finału Echa Trombity w Nowym Sączu, gdzie orkiestra otrzymała wyróżnienie. Wielkim marzeniem orkiestry, które się zrealizowało było powstanie Szkoły muzycznej w Kalwarii. Jej utworzenie na pewno zaowocuje w przyszłości rozwojem lokalnej społeczności muzycznej.
Dziś orkiestra liczy 37 muzyków, a jej kapelmistrzem jest Pan Kazimierz Gromada.

W tym miejscu warto przywołać cytat: „Człowiek pracujący rękoma to robotnik; człowiek pracujący rękoma i umysłem to rzemieślnik; a człowiek pracujący rękoma, umysłem i sercem to artysta”.

Tekst o historii orkiestry udostępnił P. Rafał Piętoń


Podziękowania Miejskiej Orkiestry Dętej

Zarząd Miejskiej Orkiestry Dętej pragnie serdecznie podziękować wszystkim za możliwość obchodów Jubileuszu 170-lecia działalności.

Wielkie wyrazy wdzięczności składamy stróżom naszego kalwaryjskiego sanktuarium z ojcem kustoszem na czele za zawsze okazywaną nam życzliwość i otwarte serce.

Pragniemy podziękować także przedstawicielom władz powiatowych, lokalnym władzom samorządowym reprezentowanym przez Pana Burmistrza, przedstawicielom Rady Miejskiej oraz jednostek organizacyjnych wraz z Centrum Kultury, Sportu i Turystyki za zawsze udzielane nam wsparcie oraz owocną współpracę.

Pragniemy złożyć ogromne wyrazy wdzięczności wszystkim tym, którzy mieli nieceniony wkład w historię i rozwój orkiestry. Mamy tutaj na myśli kapelmistrzów kalwaryjskiej orkiestry: Pana Wojciecha Gasińskiego, Pana Mariana Górkiewicza, Pana Szymona Piątka oraz naszego obecnego kapelmistrza Pana Kazimierza Gromadę. Mamy również głęboko w sercu wszystkich pozostałych kapelmistrzów, których nie ma już wśród nas żyjących, a są to Józef Gasiński, Władysław Gasiński, Jan Kłącz, Karol Piątek oraz wszystkich zmarłych muzyków kalwaryjskiej orkiestry. Dziękujemy za ich pracę i zapał w przekazywaniu tradycji następnym pokoleniom muzyków. Dziękujemy również wszystkim sympatykom i miłośnikom kalwaryjskiej orkiestry. Bez Waszego wsparcia, życzliwości i obecności nasze istnienie nie miałoby sensu. Wielkie, wielkie wyrazy wdzięczności za wszelkie dobro otrzymywane od Was przez te lata.

W imieniu Zarządu Orkiestry Tadeusz Stela


Podziękowania w imieniu samorządu kalwaryjskiego złożył też Burmistrz Miasta Kalwaria Zebrzydowska Augustyn Ormanty, dziękując członkom orkiestry za ich obecność i uświetnianie wydarzeń i spotkań organizowanych na terenie gminy Kalwaria Zebrzydowska, szczególnie przy okazji uroczystości patriotycznych i kościelnych.